چکیده

برخی از ارزها به پشتوانه سابقه طولانی خود، اعتماد کاربران را جلب می‌کنند و گروهی نیز با رکوردشکنی ظرف چند ماه در مرکز توجه قرار می‌گیرند؛ در چنین بازاری انتخاب ارز دیجیتال، تبدیل به یک چالش می‌شود.

برای انتخاب یک ارز مناسب، باید مجموعه‌ای از عوامل از جمله ارزش بازار، نقدشوندگی، کاربرد واقعی، فعالیت شبکه، وضعیت عرضه و توکنومیک، امنیت، توسعه پروژه و محرک‌های رشد را در کنار یکدیگر بررسی کرد. تنها در این صورت می‌توان یک پروژه بنیادی را از ارزی با رشد هیجانی تفکیک کرد.

اخبار فوری پوشش لحظه‌ای اخبار و رویدادها از ۱۰۰ رسانه مالی معتبر به زبان فارسی

مرور اخبار امروز

معیارهای انتخاب ارز دیجیتال

بهتر است انتخاب ارز دیجیتال مناسب بر مبنای چند معیار ثابت انجام شود، در این صورت هر ارز با یک دلیل شفاف به سبد اضافه می‌شود.

در ادامه این ۸ معیار را تشریح می‌کنیم:

۱.     ارزش بازار؛ اولین فیلتر برای حذف پروژه‌های بسیار کوچک

ارزش بازار یا Market Cap اندازه نسبی یک پروژه را نشان می‌دهد. پروژه‌های بسیار کوچک معمولا در معرض نوسان‌های شدیدتر و ریسک بیشتری قرار دارند.

البته هر پروژه‌ای که ارزش کل بالایی دارد لزوما انتخاب مناسبی برای سرمایه‌گذاری نیست؛ ممکن است ارزش بالا ناشی از قیمت‌گذاری بیش از حد توکن، عرضه زیاد یا انتظارهای خوش‌بینانه بازار باشد.

۲.     نقدشوندگی و حجم معاملات

در صورت بالا بودن نقدشوندگی، خریدوفروش یک دارایی آسان‌تر انجام می‌شود و افزایش حجم معاملات منجر به تغییر شدید قیمت نمی‌شود. حجم معاملات، عمق دفتر سفارش و فاصله قیمت خرید و فروش از مهم‌ترین نشانه‌های نقدشوندگی هستند.

۳.     کاربرد واقعی و میزان استفاده از شبکه

زمانی یک پروژه، ارزش و تقاضای پایداری خواهد داشت که یک کاربرد واقعی داشته باشد. باید مشخص شود که پروژه در چه حوزه‌ای فعال است و آیا توکن بومی پروژه برای بهره‌مندی از محصول یا راهکار شبکه کاربرد دارد. در پروژه‌های دیفای نیز معیارهایی مانند ارزش کل قفل‌شده (TVL)، کارمزد و درآمد پروتکل می‌توانند تصویر بهتری از کاربرد واقعی پروژه ارائه دهند.

۴.      توکنومیک و عرضه آینده

توکنومیک مشخص می‌کند فرایند عرضه یک ارز چگونه طراحی شده است و توکن‌ها با چه سازوکاری وارد بازار می‌شوند. این سه داده، برای بررسی فرایند عرضه سودمند هستند:

• عرضه در گردش: تعداد توکن‌هایی که اکنون در بازار قابل معامله‌اند.
• عرضه کل: مجموع توکن‌هایی که تاکنون ایجاد شده‌اند.
• حداکثر عرضه: بیشترین تعداد توکن‌هایی که طبق طراحی پروژه می‌توانند ایجاد شوند.

اگر بخش قابل‌توجهی از توکن‌ها هنوز وارد بازار نشده باشد، زمان و حجم آزادسازی آن‌ها اهمیت زیادی دارد؛ زیرا در صورت نبود تقاضای کافی، افزایش عرضه منجر به افزایش فشار فروش می‌شود. همچنین باید توزیع توکن میان تیم و سرمایه‌گذاران اولیه را بررسی کرد؛ تمرکز زیاد توکن‌ها در دست گروه محدودی از افراد می‌تواند ریسک فروش یا اثرگذاری بر قیمت را افزایش دهد.

۵.     ارزش بازار در برابر ارزش کاملاً رقیق‌شده

ارزش رقیق‌شده یا FDV، ارزش پروژه را با در نظر گرفتن ورود کل عرضه به بازار نشان می‌دهد. مقایسه FDV با ارزش فعلی بازار نشان می‌دهد که چه مقدار از ارزش پروژه به توکن‌هایی وابسته است که هنوز وارد گردش نشده‌اند. هرچه فاصله این دو بیشتر باشد، باید احتمال رقیق‌شدن ارزش توکن در اثر ورود عرضه جدید را جدی‌تر بررسی کرد.

۶.     امنیت و سابقه پروژه

امنیت یکی از معیارهای مهم در ارزیابی پروژه‌هایی است که دارایی کاربران یا سرمایه را در شبکه و قراردادهای هوشمند جابه‌جا می‌کنند. سابقه هک، آسیب‌پذیری‌های امنیتی، کیفیت حسابرسی‌ها و نحوه واکنش تیم به حوادث امنیتی می‌تواند در ارزیابی ریسک پروژه موثر باشد.

۷.     تیم، توسعه و مسیر آینده

بررسی به‌روزرسانی‌های فنی، فعالیت توسعه‌دهندگان، نقشه راه و میزان پیشرفت وعده‌های قبلی نشان می‌دهد پروژه همچنان در حال توسعه است یا خیر. البته فعال بودن تیم پروژه به‌تنهایی دلیل مناسبی برای سرمایه‌گذاری نیست.

۸.     محرک‌های رشد و روندهای بازار

توسعه یک محصول، ورود کاربران جدید، استفاده نهادی، رشد یک بخش از بازار یا ایجاد کاربردهای جدید برای شبکه می‌توانند محرکی برای رشد پروژه باشند.

غربال‌گری ارزها؛ اجرای معیارها روی پروژه‌های منتخب

با استفاده از معیارهای بالا می‌توان دامنه انتخاب را محدود کرد. در جدول زیر پنج ارز منتخب بازار را در یک چارچوب یکسان مقایسه می‌کنیم. هدف از این مقایسه، پیدا کردن «بهترین ارز» نیست؛ بلکه تعیین نقاط قوت، ضعف و ریسک‌های هر پروژه بر اساس معیارهای از پیش تعیین‌شده است:

دسته‌بندی ارزها بر اساس ریسک

هیچ ارز دیجیتالی را نمی‌توان «کم‌ریسک» به شمار آورد؛ اما می‌توان ریسک نسبی ارزها را با توجه به عواملی مانند نوسان و ثبات قیمت، نقدشوندگی، ارزش بازار، کاربرد، ساختار عرضه، امنیت، تمرکز شبکه و کیفیت تیم توسعه مقایسه کرد. بر اساس این عوامل، می‌توان ارزهای دیجیتال را در گروه‌های مختلف ریسک قرار داد:

ارزهای با ریسک نسبی پایین‌تر

دارایی‌هایی که از نظر ثبات قیمت، نقدشوندگی، سابقه فعالیت، اندازه بازار، امنیت و پذیرش بازار وضعیت باثبات‌تری دارند در این گروه جای می‌گیرند.

استیبل‌کوین‌ها در این گروه قرار دارند، زیرا هدف اصلی آن‌ها حفظ ارزش نزدیک به دارایی پایه است. البته ریسک آن‌ها از جنس دیگری است و به عواملی مانند کیفیت و شفافیت ذخایر، اعتبار ناشر، نقدشوندگی و حفظ اتصال به دارایی پایه بستگی دارد.

بیت‌کوین و اتریوم نیز در مقایسه با بسیاری از آلت‌کوین‌ها، از نظر سابقه، اندازه بازار، نقدشوندگی و پذیرش گسترده‌تر، در بخش کم‌ریسک‌تر بازار کریپتو قرار می‌گیرند؛ هرچند همچنان دارایی‌های پرنوسانی هستند.

ارزهای با ریسک متوسط

این گروه شامل پروژه‌هایی است که کاربرد و پذیرش قابل‌توجهی دارند، اما در مقایسه با دارایی‌های بزرگ‌تر بازار، بیشتر تحت تاثیر شرایط اکوسیستم، توسعه پروژه، ساختار عرضه یا عوامل اختصاصی قرار می‌گیرند. بایننس کوین، سولانا و ریپل را می‌توان در این گروه جای داد.

ارزهای با ریسک نسبی بالا

پروژه‌هایی با ارزش بازار پایین، نقدشوندگی محدود، سابقه کوتاه، عرضه نامشخص، تمرکز بالای مالکیت توکن‌ها، کاربرد اثبات‌نشده یا وابستگی شدید به هیجانات بازار معمولا در این گروه قرار می‌گیرند.

ارزهای نوظهور و بسیاری از میم‌کوین‌ها در این محدوده قرار می‌گیرند؛ زیرا قیمت آن‌ها ممکن است بیش از عوامل بنیادی، تحت تاثیر احساسات بازار، توجه شبکه‌های اجتماعی و جریان کوتاه‌مدت سرمایه قرار بگیرد.

اشتباهات رایج هنگام انتخاب ارز دیجیتال

• انتخاب ارز بر اساس قیمت توکن: پایین بودن قیمت یک ارز به‌تنهایی معیار مناسبی برای انتخاب آن نیست؛ قیمت را باید در کنار ارزش بازار، تعداد توکن‌های در گردش، عرضه آینده و نحوه توزیع توکن‌ها بررسی کرد.
• انتخاب ارز فقط بر اساس رشد اخیر: افزایش ۱۰۰ یا ۲۰۰ درصدی قیمت می‌تواند توجه زیادی ایجاد کند، اما رشد گذشته به‌تنهایی دلیل ادامه روند نیست.
• نادیده گرفتن نقدشوندگی: حجم معاملات پایین و عمق کم بازار می‌تواند خرید یا فروش یک ارز را دشوار و پرهزینه کند.
• نادیده گرفتن FDV و عرضه آینده: اگر سرمایه‌گذار فقط به ارزش کل یک ارز توجه کند و عرضه آن را در آینده بررسی نکند، ممکن است ریسک عرضه را اشتباه برآورد کند.
• انتخاب چند ارز از حوزه‌های مشابه: اگر همه توکن‌های موجود در یک سبد به یک روایت یا یک اکوسیستم وابسته باشند، یک شوک مشترک می‌تواند هم‌زمان روی همه آن‌ها اثر بگذارد.
• تکیه بر محبوبیت در شبکه‌های اجتماعی: تعداد دنبال‌کنندگان یا تعداد پست‌ها نمی‌تواند جای تحلیل بنیادی را بگیرد.
• نادیده گرفتن تمرکز مالکیت توکن‌ها: اگر بخش بزرگی از عرضه در اختیار تعداد محدودی از کیف پول‌ها یا گروه‌های خاص باشد، فروش آن‌ها می‌تواند فشار فروش و نوسان قابل‌توجهی ایجاد کند.
• اعتماد به وعده‌های پروژه بدون بررسی عملکرد: برنامه‌های آینده، همکاری‌ها و وعده‌های توسعه به‌تنهایی نشانه کیفیت پروژه نیستند؛ باید بررسی کرد تیم در گذشته چه بخش‌هایی از نقشه راه خود را به اجرا گذاشته و تا چه اندازه در توسعه پروژه موفق بوده است.

سوالات متداول

برای سرمایه‌گذاری بلندمدت کدام ارز دیجیتال بهتر است؟

بیت‌کوین و اتریوم به دلیل سابقه، اندازه بازار، نقدشوندگی و کاربرد گسترده‌تر معمولا در میان گزینه‌های اصلی قرار دارند اما باید ریسک‌پذیری و افق سرمایه‌گذاری را در انتخاب لحاظ کرد.

آیا ارزش بازار معیار مناسبی برای انتخاب ارز دیجیتال است؟

ارزش بازار معیار مهمی برای مقایسه اندازه نسبی پروژه‌هاست، اما به‌تنهایی ارزش یک پروژه را مشخص نمی‌کند.

چرا نقدشوندگی در انتخاب ارز دیجیتال اهمیت دارد؟

چون نقدشوندگی بالا معمولا ورود و خروج از معامله را آسان‌تر می‌کند و احتمال لغزش قیمت هنگام خرید یا فروش را کاهش می‌دهد.