پنج روز پس از بزرگ‌ترین هک تاریخ ارز دیجیتال: بازار چگونه شوک ۵ میلیارد دلاری را خنثی کرد؟

حمله به کیف پول‌های گرم بایننس در ۲۹ اکتبر ۲۰۲۶، یکی از بزرگ‌ترین رخدادهای امنیتی تاریخ بازار ارز دیجیتال را رقم زد. در جریان این حمله، حدود ۶.۳ میلیارد دلار دارایی در مدت‌زمانی نزدیک به ۱۹ دقیقه از این صرافی خارج شد. این رقم، مجموعه‌ای از بیت‌کوین، اتریوم، تتر، یواس‌دی کوین و سایر توکن‌ها را در بر می‌گرفت.

ابعاد حادثه فقط به ارزش دارایی‌های خارج‌شده محدود نبود. بایننس با خطر ازدست‌رفتن اعتماد کاربران و هجوم احتمالی برای برداشت سرمایه روبه‌رو شد؛ وضعیتی که در صورت تداوم می‌توانست فشار مضاعفی بر نقدینگی صرافی و حتی قیمت دارایی‌های دیجیتال وارد کند.

بااین‌حال، واکنش اولیه شرکت‌های صادرکننده استیبل‌کوین‌ها بخشی از خسارت را مهار کرد. تتر در ساعت ۲۱:۰۱ به‌وقت هماهنگ جهانی و یواس‌دی کوین تنها سه دقیقه بعد، بخشی از دارایی‌های مرتبط با حمله را مسدود کردند.

مجموع دارایی‌های مسدود شده به حدود ۳ میلیارد دلار رسید.

در سوی دیگر، بایننس اعلام کرد که زیان کاربران را از منابع داخلی خود جبران می‌کند. این صرافی صندوق دارایی امن کاربران، صندوق بیمه معاملات آتی و منابع خزانه خود را در قالب بسته‌ای به ارزش حدود ۶.۳۴ میلیارد دلار تجمیع کرد؛ بنابراین، اگرچه حمله خسارتی سنگین به بار آورد، بایننس مسئولیت جبران آن را بر عهده گرفت.

موج برداشت‌ها؛ اعتماد کاربران تا چه اندازه آسیب دید؟

بازگشایی تدریجی خدمات برداشت در اول نوامبر، آزمون مهم‌تری برای بایننس بود. کاربران پس از چند روز محدودیت، بار دیگر امکان انتقال دارایی‌های خود را پیدا کردند و واکنش آن‌ها نشان داد که نگرانی درباره امنیت سرمایه همچنان جدی است.

داده‌های کریپتوکوانت نشان می‌دهد که در روزهای اول و دوم نوامبر، حدود ۲۵ هزار و ۷۹۳ بیت‌کوین و ۲۷۳ هزار و ۹۴۴ اتریوم از بایننس خارج شد. همچنین، خروج خالص تتر در شبکه اتریوم به حدود ۳.۷۵ میلیارد دلار و خروج یواس‌دی کوین به حدود ۱.۳۳ میلیارد دلار رسید.

اول نوامبر برای تمام این دارایی‌ها رکورد بیشترین خروج خالص روزانه در یک سال گذشته را ثبت کرد. در ۹ ساعت و نیم نخست پس از بازگشایی برداشت‌ها نیز مجموع خروج خالص سرمایه از بایننس به حدود ۳.۶ میلیارد دلار رسید. در شدیدترین مقطع، کاربران طی یک ساعت، ۶ هزار و ۴۱۷ بیت‌کوین و حدود ۹۰۰ میلیون دلار تتر از صرافی خارج کردند.

بااین‌حال، شدت خروج سرمایه در روز دوم نوامبر تقریباً به نصف کاهش یافت. این تغییر نشان داد که موج اولیه برداشت‌ها، دست‌کم از نظر سرعت، در حال فروکش‌کردن است.

اخبار فوری پوشش لحظه‌ای اخبار و رویدادها از ۱۰۰ رسانه مالی معتبر به زبان فارسی

مرور اخبار امروز

بازگشت جریان سرمایه؛ نشانه‌های اولیه آرامش

داده‌های سوم نوامبر تصویر متفاوتی از رفتار کاربران ارائه می‌کند. در این روز، جریان خالص اتریوم به بایننس حدود ۷۵ هزار واحد مثبت شد. تتر نیز حدود ۲۱۵ میلیون دلار و یواس‌دی کوین حدود ۴۴۰ میلیون دلار ورود خالص سرمایه ثبت کردند.

البته وضعیت بیت‌کوین هنوز کاملاً به حالت عادی بازنگشته بود و این دارایی همچنان حدود ۳ هزار و ۶۴۰ واحد خروج خالص داشت. با وجود این، تغییر جهت جریان سرمایه در چند دارایی مهم نشان می‌داد که فشار اولیه بر بایننس کاهش یافته است.

ذخایر این صرافی همچنان نسبت به ۲۸ اکتبر کاهش داشت. میزان افت ذخایر از حدود ۷.۷ درصد برای بیت‌کوین تا ۵۲ درصد برای یواس‌دی کوین متغیر بود؛ بنابراین، فروکش‌کردن موج برداشت‌ها را نباید با بازگشت کامل اعتماد یا ترمیم تمام ذخایر صرافی یکسان دانست.

چرا بازار رمزارزها سقوط نکرد؟

یکی از مهم‌ترین نکات این حادثه، واکنش نسبتاً محدود قیمت‌ها در مقایسه با ابعاد مالی حمله بود. از زمان وقوع هک تا سوم نوامبر، قیمت بیت‌کوین حدود ۳.۸ درصد، اتریوم ۱.۳ درصد، سولانا ۶.۱ درصد و بایننس کوین ۵.۸ درصد کاهش یافت.

البته این دارایی‌ها در مقاطعی افت بیشتری را تجربه کردند. بیت‌کوین در ۳۰ اکتبر به افتی حدود ۵ درصد رسید. کاهش اتریوم در بدترین نقطه به ۶.۲ درصد، سولانا به ۸.۶ درصد و بایننس کوین به ۸.۱ درصد رسید.

بااین‌حال، افت قیمت بیت‌کوین در ۱۱۲ ساعت پس از حمله، حدود ۵.۷ درصد بود.

کریپتوکوانت با مقایسه این واکنش با ۳۸ حمله به صرافی‌های ارز دیجیتال با خسارت دست‌کم ۲۰ میلیون دلار از سال ۲۰۱۴، این میزان افت را در محدوده میانه تاریخی قرار می‌دهد. در واقع، ۱۴ مورد از این حملات افت شدیدتری برای بیت‌کوین به همراه داشتند. هک بای‌بیت در سال ۲۰۲۵ با افت ۱۳.۶ درصدی، سرقت کوین‌چک در سال ۲۰۱۸ با افت ۹.۹ درصدی و حادثه ام‌تی‌گاکس در سال ۲۰۱۴ با افت ۳۰.۹ درصدی از نمونه‌های شدیدتر بودند.

چند عامل در محدود ماندن واکنش بازار نقش داشتند.

• مسدودسازی حدود ۳ میلیارد دلار از دارایی‌های مرتبط با حمله، از تبدیل تمام دارایی‌های سرقت‌شده به نقدینگی قابل‌استفاده جلوگیری کرد.
• تعهد بایننس به جبران خسارت کاربران، نگرانی درباره ازدست‌رفتن مستقیم سرمایه مشتریان را کاهش داد.
• افت قیمت‌ها به موجی از فروش فراگیر در کل بازار تبدیل نشد و جریان سرمایه در روزهای بعد نشانه‌هایی از بهبود نشان داد.

بیت‌کوین در آستانه یک سطح حساس

در کنار بحران بایننس، وضعیت تکنیکال بیت‌کوین نیز اهمیت زیادی داشت. این رمزارز در روزهای پس از حمله به میانگین متحرک ۳۶۵روزه نزدیک شد؛ سطحی که در تحلیل‌های بلندمدت برای ارزیابی روند بازار اهمیت دارد.

بیت‌کوین در دوم نوامبر معاملات روزانه را در محدوده ۷۶ هزار و ۸۱۶ دلار به پایان رساند؛ قیمتی پایین‌تر از میانگین متحرک ۳۶۵ روزه، یعنی حدود ۷۶ هزار و ۹۶۹ دلار. این نخستین بسته‌شدن روزانه زیر این سطح از ۱۷ سپتامبر بود. قیمت همچنین از بهای تحقق‌یافته دارندگان یک تا سه‌ماهه، معادل حدود ۷۷ هزار و ۷۵۵ دلار، پایین‌تر رفت؛ سطحی که از ۱۷ آگوست شکسته نشده بود.

در مقابل، میانگین متحرک ۲۰۰ روزه در محدوده ۷۳ هزار و ۲۰۵ دلار قرار داشت؛ سطحی حدود ۴.۹ درصد پایین‌تر از قیمت پایانی دوم نوامبر. این میانگین می‌تواند در صورت ادامه فشار فروش، به یکی از محدوده‌های مهم برای ارزیابی وضعیت بازار تبدیل شود.

البته بیت‌کوین در اول نوامبر معاملات روزانه را در محدوده ۷۸ هزار و ۳۵۴ دلار بسته بود و بالاتر از هر دو سطح میانگین متحرک ۳۶۵ روزه و بهای تحقق‌یافته دارندگان کوتاه‌مدت قرار داشت. همچنین، قیمت هنوز کف پس از حمله در محدوده ۷۶ هزار و ۳۲۶ دلار را دوباره نشکسته بود.

بحران مهار شد، اما اعتماد هنوز نیاز به زمان دارد

پنج روز پس از حمله، بازار ارز دیجیتال دست‌کم از سقوطی متناسب با ابعاد مالی این حادثه جلوگیری کرده است. بایننس خدمات برداشت را به‌تدریج بازگرداند، بخش مهمی از دارایی‌های مرتبط با حمله مسدود شد و این صرافی منابع لازم برای جبران خسارت کاربران را اختصاص داد. هم‌زمان، شدت خروج سرمایه کاهش یافت و برخی دارایی‌ها دوباره ورود خالص سرمایه را تجربه کردند.

بااین‌حال، کاهش ذخایر بایننس و ثبت رکورد خروج روزانه سرمایه نشان می‌دهد که شوک این حادثه به‌سرعت از بین نرفته است. بازگشت جریان ورودی در چند روز متوالی نیز به‌تنهایی برای اثبات بازیابی کامل اعتماد کاربران کافی نیست.

آنچه این حادثه نشان داد، تفاوت میان مهار فوری خسارت و بازسازی اعتماد در بازار ارز دیجیتال است. بایننس توانست بخش مهمی از پیامدهای مالی حمله را مدیریت کند و بازار نیز واکنشی محدودتر از برخی هک‌های بزرگ گذشته نشان داد؛ اما ارزیابی نهایی عملکرد این صرافی به شفافیت گزارش‌های ذخایر، استمرار خدمات بدون اختلال و رفتار کاربران در هفته‌های آینده بستگی دارد.