زنگ خطر اقتصاددانان برای سال ۲۰۲۷؛ بحران مالی جدید چیست؟

چشم‌انداز اقتصاد جهانی در آستانه سال ۲۰۲۷ با مجموعه‌ای از ریسک‌ها روبه‌رو شده است. وب‌سایت بی‌این‌کریپتو (BeInCrypto) در گزارشی تازه هشدار داده که هم‌زمانی فشارهای تورمی، افزایش هزینه انرژی، ضعف اقتصاد چین و تردید درباره بازده سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی می‌تواند به افت بیشتر بازارهای مالی و رکود در برخی اقتصادهای بزرگ منجر شود.

با این حال، گزارش تأکید می‌کند که شواهد موجود برای نتیجه‌گیری درباره وقوع یک بحران جهانی مشابه رکود بزرگ کافی نیست. در شرایط فعلی، کندشدن رشد اقتصادی و اصلاح بازار سهام سناریوهایی محتمل‌تر از فروپاشی گسترده نظام مالی ارزیابی شده‌اند.

سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی؛ یکی از ریسک‌های اصلی بازار

یکی از نگرانی‌های مهم برای سال ۲۰۲۷، احتمال کاهش سرمایه‌گذاری در حوزه هوش مصنوعی است. بخش قابل‌توجهی از رشد سرمایه‌گذاری در آمریکا و تقاضا برای تراشه‌ها و زیرساخت مراکز داده به توسعه این فناوری وابسته شده است.

اگر درآمد شرکت‌های فعال در این حوزه نتواند انتظارات سرمایه‌گذاران را برآورده کند، احتمال کاهش هزینه‌ها و لغو پروژه‌های زیرساختی افزایش می‌یابد. چنین اتفاقی می‌تواند علاوه بر سهام شرکت‌های فناوری، درآمد شرکت‌های تأمین‌کننده تجهیزات و خدمات ابری را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

البته گزارش اشاره می‌کند که هنوز شواهد کافی از فروپاشی گسترده سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی وجود ندارد؛ بنابراین، این سناریو همچنان یک ریسک احتمالی است، نه نتیجه‌ای قطعی.

اخبار فوری پوشش لحظه‌ای اخبار و رویدادها از ۱۰۰ رسانه مالی معتبر به زبان فارسی

مرور اخبار امروز

افزایش قیمت نفت و تورم چه اثری بر اقتصاد دارد؟

قیمت نفت برنت در ۲۳ اکتبر به محدوده ۱۱۶ تا ۱۱۷ دلار رسید. تداوم قیمت بالای انرژی می‌تواند هزینه تولید و حمل‌ونقل را افزایش دهد و کاهش تورم را برای بانک‌های مرکزی دشوارتر کند.

در چنین شرایطی، بانک‌های مرکزی ممکن است برای کاهش نرخ بهره با محدودیت بیشتری روبه‌رو شوند. اگر رشد اقتصادی هم‌زمان کاهش پیدا کند، ترکیب تورم بالا و رشد ضعیف می‌تواند خطر رکود تورمی را افزایش دهد.

بر اساس سناریوی مطرح‌شده در گزارش، صندوق بین‌المللی پول هشدار داده است که تداوم درگیری‌های خاورمیانه و باقی ماندن قیمت نفت بالاتر از ۱۳۰ دلار تا سه‌ماهه نخست ۲۰۲۷ می‌تواند حدود ۰.۵ واحد درصد از رشد اقتصاد جهانی در سال آینده کم کند.

ضعف اقتصاد چین؛ تهدیدی برای رشد جهانی

اقتصاد چین نیز یکی دیگر از عوامل اثرگذار بر چشم‌انداز سال آینده است. مشکلات بازار مسکن، ضعف اعتماد مصرف‌کنندگان و کاهش تقاضای داخلی می‌توانند رشد اقتصادی این کشور را محدود کنند.

کاهش واردات چین ممکن است بر صادرکنندگان مواد خام و کالا در سایر کشورها فشار وارد کند. از سوی دیگر، افزایش رقابت شرکت‌های چینی در بازارهای خارجی می‌تواند برای تولیدکنندگان کشورهای دیگر چالش ایجاد کند.

با وجود این ریسک‌ها، توانایی دولت چین برای مداخله در نظام بانکی و حمایت از اقتصاد می‌تواند از گسترش سریع برخی بحران‌های مالی جلوگیری کند؛ هرچند این مداخلات لزوماً به معنای حل مشکلات ساختاری اقتصاد این کشور نیست.

چه سناریوهایی برای اقتصاد جهان در سال ۲۰۲۷ مطرح است؟

گزارش بی‌این‌کریپتو چهار مسیر احتمالی را برای اقتصاد جهانی بررسی می‌کند:

• اصلاح بازارها بدون رکود جهانی: سهام فناوری با افت بیشتری روبه‌رو می‌شود، سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی کند می‌شود، اما اقتصاد جهان به رشد نامتوازن خود ادامه می‌دهد.
• رکود در برخی اقتصادهای بزرگ: قیمت بالای انرژی و ضعف مصرف‌کنندگان، رشد اقتصادی را کاهش می‌دهد و بعضی کشورها وارد رکود می‌شوند.
• رکود جهانی همراه با فشار مالی: کاهش سرمایه‌گذاری، افزایش نکول بدهی‌ها و محدودشدن اعتبار می‌تواند افت بازارها را تشدید کند.
• بهبود شرایط اقتصادی: کاهش تورم، ثبات قیمت انرژی و حفظ درآمد شرکت‌ها می‌تواند احتمال تحقق سناریوهای منفی را کاهش دهد.

این موارد سناریوهای تحلیلی هستند و احتمال وقوع آن‌ها به داده‌های اقتصادی و شرایط بازار در ماه‌های آینده بستگی دارد.

آیا بازار ارزهای دیجیتال نیز تحت فشار قرار می‌گیرد؟

بازار ارزهای دیجیتال به تغییرات نقدینگی و تمایل سرمایه‌گذاران به پذیرش ریسک حساس است. به همین دلیل، اصلاح شدید بازار سهام یا افزایش نگرانی‌های اقتصادی می‌تواند بر قیمت بیت‌کوین و آلت‌کوین‌ها اثر بگذارد.

طبق داده‌های ذکرشده در گزارش، بیت‌کوین در ۲۳ اکتبر نزدیک ۸۲ هزار دلار معامله می‌شد و صندوق‌های قابل معامله بورسی نقدی بیت‌کوین در آمریکا در ۲۲ اکتبر حدود ۶۳۶ میلیون دلار خروج سرمایه ثبت کردند. همچنین همبستگی ۳۰روزه بیت‌کوین با شاخص نزدک در حدود ۰.۶ گزارش شده بود؛ موضوعی که از همراهی نسبی این دارایی با بازار سهام فناوری حکایت دارد.

در صورت تشدید رکود یا افزایش فشار فروش، دارایی‌های پرریسک و آلت‌کوین‌هایی که نقدشوندگی کمتری دارند، ممکن است آسیب‌پذیرتر باشند. در مقابل، کاهش تورم و بهبود شرایط نقدینگی می‌تواند در ادامه از بازگشت بازار ارزهای دیجیتال حمایت کند.

با این حال، کاهش نرخ بهره در واکنش به بحران اقتصادی لزوماً به رشد فوری بیت‌کوین منجر نمی‌شود؛ زیرا در مراحل ابتدایی بحران، فروش اجباری دارایی‌ها و افزایش نیاز سرمایه‌گذاران به نقدینگی می‌تواند فشار نزولی ایجاد کند.

پنج شاخص مهم برای رصد ریسک رکود در سال ۲۰۲۷

برای ارزیابی دقیق‌تر شرایط اقتصاد جهانی، توجه به این شاخص‌ها اهمیت دارد:

• هزینه‌های هوش مصنوعی: کاهش گسترده سرمایه‌گذاری شرکت‌ها در مراکز داده و زیرساخت‌های فناوری.
• قیمت نفت: تداوم قیمت‌های بالای ۱۲۰ تا ۱۳۰ دلار برای هر بشکه.
• بازار کار آمریکا: افزایش پایدار نرخ بیکاری و کاهش استخدام.
• بازار اعتبار: افزایش محسوس فاصله بازده اوراق شرکتی پرریسک با اوراق دولتی.
• نظام بانکی و اعتباری: رشد نکول بدهی‌ها و محدودشدن دسترسی شرکت‌ها به تأمین مالی.

این شاخص‌ها به‌تنهایی وقوع رکود را اثبات نمی‌کنند، اما بررسی هم‌زمان آن‌ها می‌تواند به شناسایی زودهنگام افزایش ریسک‌های اقتصادی کمک کند.