چرا بیت‌کوین سقوط کرد؟

بیت‌ کوین (BTC) در جریان ریزش‌های اخیر، بدترین هفته معاملاتی خود را در سال ۲۰۲۶ پشت سر گذاشت و با ثبت یک کف قیمتی در محدوده ۵۹,۱۰۰ دلار، شوک بزرگی را به معامله‌گران وارد کرد. این ریزش ناگهانی، قیمت پادشاه ارزهای دیجیتال را تنها در عرض ۴ روز از کانال ۷۱ هزار دلار به کانال ۵۹ هزار دلار پرتاب کرد؛ اتفاقی که منجر به پاک‌سازی گسترده اهرم‌ها و ضرر سنگین هولدرها شد، به طوری که اکنون بیش از نیمی از بیت‌ کوین‌ های در گردش، در زیان غیرعملیاتی (Unrealized Loss) قرار دارند.

داده‌های زنجیره‌ای نشان می‌دهند که این سقوط، حاصل هم‌گرایی چندین محرک تکنیکال، نهادی و کلان اقتصادی بوده است. دلایل اصلی این لرزش بزرگ بازار را می‌توان در ۵ بخش کلای خلاصه کرد:

۱. زلزله ۱.۷۵ میلیارد دلاری لیکوئیدیشن‌ها

شتاب گرفتن ریزش قیمت بیت کوین، ناشی از یک آبشار کلاسیک از تحریک حد ضررها (Stop Losses) در بازار مشتقات بود. داده‌های پلتفرم Coinglass نشان می‌دهد که تنها در یک شبانه‌روز، بیش از ۱.۷۵ میلیارد دلار موقعیت معاملاتی در کل بازار کریپتو لیکوئید (بسته‌شدن اجباری پوزیشن) شد و حساب ۳۵۱ هزار معامله‌گر به طور کامل سوخت.

از این رقم، سهم موقعیت‌های خرید (Long) حدود ۱.۴۵ میلیارد دلار بود. هجوم بازار برای خروج از موقعیت‌های اهرم‌دار، قیمت را به شدت به سمت پایین هل داد.

حرف حساب مارک زاکربرگ با ۴ اصل طلایی آشنا بشید که مارک زاکربرگ رو به ثروت ۲۰۰ میلیارد دلاری رسوند!

با ۴ اصل طلایی آشنا بشید که مارک زاکربرگ رو به ثروت ۲۰۰ میلیارد دلاری رسوند!

4:37 | 00:00

100

برای گوش دادن به پادکست‌های بیشتر کلیک کنید.

همه پادکست‌ها

۲. فرار بزرگ سرمایه از ETFها و شوک فروش شرکت استراتژی

فشار فروش از سوی معامله‌گران حقوقی و نهادهای مالی وال‌استریت، اصلی‌ترین نیروی محرک این ریزش بود:

• خروج ۳.۵ میلیارد دلاری از صندوق‌های ETF: صندوق‌های اسپت بیت‌ کوین در آمریکا برای ۱۰ تا ۱۱ روز متوالی شاهد خروج بی‌سابقه سرمایه بودند. مجموع ردمپشن‌ها (ابطال واحدها) در این فاز اصلاحی بین ۲.۸ تا ۳.۵ میلیارد دلار برآورد شده که بزرگ‌ترین خروج سرمایه هفتگی از زمان راه‌اندازی این صندوق‌ها در سال ۲۰۲۴ است. حتی صندوق IBIT بلک‌راک نیز از این موج فرار نقدینگی مصون نماند.

• شوک روانی فروش مایکرو استراتژی (Strategy): شرکت مایکرو استراتژی (که اکنون با نام Strategy شناخته می‌شود) در گزارش رسمی خود به SEC اعلام کرد که ۳۲ واحد بیت‌ کوین را در اواخر ماه مه به قیمت میانگین ۷۷,۱۳۵ دلار فروخته است. اگرچه فروش ۳۲ کوین اثر اقتصادی ناچیزی دارد، اما اثر روانی آن ویران‌کننده بود؛ چرا که برند این شرکت بر پایه «تعهد به هرگز نفروختن بیت‌کوین» بنا شده بود و شکسته شدن این تابو، ترس شدیدی را در میان معامله‌گران خرد ایجاد کرد.

۳. مهاجرت نقدینگی از کریپتو به سمت بازار هوش مصنوعی (AI)

یکی از دلایل ساختاری عقب‌نشینی بیت‌ کوین، چرخش سرمایه (Capital Rotation) به سمت سهام شرکت‌های هوش مصنوعی، سازندگان نیمه‌هادی‌ها و زیرساخت‌های دیتاسنتر است. سرمایه‌گذاران نهادی با دیدن کاتالیزورهای رشد سریع‌تر در بخش فناوری‌های هوش مصنوعی، ترجیح دادند ریسک خود را در کریپتو کاهش داده و وارد این بازار داغ شوند.

مایکل سیلور، رئیس هیئت‌مدیره شرکت استراتژی، با تایید این مهاجرت نقدینگی اعلام کرد که بازارهای سرمایه در حال تزریق نزدیک به ۴۰۰ میلیارد دلار به زیرساخت‌های هوش مصنوعی در یک بازه ۶ ماهه هستند و خروج ۴ میلیارد دلاری از ETFهای بیت‌ کوین، صرفاً یک چرخش موقت سرمایه است، نه تغییر در بنیادهای بیت‌کوین.

۴. بدتر شدن اوضاع کلان اقتصادی و بحران تنگه هرمز

شرایط اقتصاد کلان جهانی نیز هیچ کمکی به دارایی‌های پرریسک نکرد. تشدید تنش‌های ژئوپلیتیک میان آمریکا و ایران و تحت تاثیر قرار گرفتن شریان‌های نفتی در خلیج فارس، قیمت نفت برنت را بالا کشید.

این جهش قیمت انرژی، نگرانی‌ها از ماندگاری تورم در آمریکا را دوچندان کرد. در نتیجه، فدرال رزرو کات و کاهش نرخ بهره را به تعویق انداخت و حتی برخی مقامات از احتمال افزایش دوباره نرخ بهره سخن گفتند؛ فضایی که به شدت بازارهای مالی و به ویژه ارزهای دیجیتال را تحت فشار قرار داد.

۵. شکستن میانگین متحرک ۲۰۰ هفته‌ای و ثبت فاز تسلیم (Capitulation)

از نظر تکنیکال، بیت‌ کوین برای اولین بار از ژوئن ۲۰۲۲ (دقیقاً چهار سال پیش) به زیر میانگین متحرک ۲۰۰ هفته‌ای خود سقوط کرد؛ سطحی که همیشه به عنوان کف بتنی چارت در چرخه‌های خرسی عمل می‌کرد.

هم‌زمان، داده‌های پلتفرم کریپتوکوانت (CryptoQuant) نشان می‌دهد که حجم تراکنش‌های ۳۰ روزه بیت‌ کوین به سقف تاریخی خود (حدود ۶۴۰ هزار تراکنش ماهانه) نزدیک شده است. افزایش شدید حجم تراکنش‌ها در بحبوحه ریزش قیمت، نشانه آشکاری از وقوع یک فاز «تسلیم تهاجمی» و جابه‌جایی بزرگ مالکیت کوین‌ها از دست معامله‌گران ترسو به سمت خریداران دانه درشت است. شاخص ترس و طمع نیز با سقوط به عدد ۱۲، ورود بازار به فاز «ترس مفرط» را تایید می‌کند.