هشدار کارشناسان در مورد خرید دلار

بازار ارز تهران در هفته‌های اخیر با پدیده‌ای نگران‌کننده روبه‌رو شده است؛ افزایش قابل توجه اسکناس‌های صد دلاری طرح جدید که با عنوان «دلار آبی» شناخته می‌شوند اما در میان آن‌ها نمونه‌های جعلی با کیفیت بالا دیده می‌شود.

این اسکناس‌ها در نگاه اول تفاوتی با نسخه اصلی ندارند و همین موضوع باعث شده تشخیص آن‌ها برای افراد غیرحرفه‌ای و حتی برخی فعالان بازار، دشوار و پرریسک شود. گزارش‌های میدانی از صرافی‌های تهران نشان می‌دهد موارد مشکوک نسبت به ماه‌های گذشته افزایش یافته و روند عادی معاملات نقدی را تحت تأثیر قرار داده است.

افزایش موارد مشکوک در صرافی‌ها

فعالان بازار ارز می‌گویند مراجعه مشتریان با اسکناس‌های صد دلاری مشکوک بیشتر شده است. بسیاری از این اسکناس‌ها تنها هنگام بررسی دقیق با نور فرابنفش یا لمس بافت کاغذ، ایرادهای خود را نشان می‌دهند.

صراف‌ها تاکید می‌کنند که دیگر امکان پذیرش سریع اسکناس‌ها مانند گذشته وجود ندارد و هر خطا می‌تواند زیان مالی سنگینی به همراه داشته باشد. همین موضوع باعث کاهش سرعت معاملات نقدی و افزایش حساسیت در پذیرش دلار شده است؛ تغییری که جریان طبیعی بازار را کند کرده و هزینه‌های پنهان فعالیت را بالا برده است.

حرف حساب ایلان ماسک توصیه‌های سرمایه‌گذاری ثروتمندترین مرد جهان، قطعا ارزش شنیدن داره...

00:00 | 00:00

100

00:00 | 00:00

چرا دلار آبی به هدف اصلی جاعلان تبدیل شده است؟

دلار صد دلاری طرح جدید به دلیل ظاهر مدرن، نوار آبی وسط اسکناس و مقبولیت بالا در معاملات نقدی، محبوب‌ترین اسکناس در بازار ایران محسوب می‌شود. همین محبوبیت، آن را به گزینه‌ای جذاب برای جعل‌کنندگان حرفه‌ای تبدیل کرده است.

استفاده از فناوری‌های پیشرفته چاپ، کاغذهای شبه‌کتانی و تکنیک‌های لایه‌گذاری مصنوعی باعث شده نسخه‌های جعلی به‌قدری واقعی به نظر برسند که حتی برخی صراف‌ها نیز برای تشخیص آن‌ها به ابزار تخصصی نیاز داشته باشند.

فعالان بازار معتقدند بخشی از این اسکناس‌ها از مسیرهای مرزی وارد کشور می‌شوند و بخشی دیگر احتمالاً در کارگاه‌های داخلی تولید شده‌اند.

تشخیص دلار جعلی با چشم غیرحرفه‌ای تقریباً ناممکن است

نسخه‌های جعلی پیشرفته شباهت بسیار زیادی به اسکناس‌های واقعی دارند. در نمونه اصل، نوار آبی هنگام تکان دادن اسکناس تغییر جهت و حالت دارد، اما در نمونه‌های جعلی حرکت نوار یکنواخت یا مصنوعی است.

بافت کاغذ نیز یکی از مهم‌ترین معیارهاست؛ کاغذ اسکناس واقعی بافتی خاص دارد که با لمس قابل تشخیص است. همچنین عدد ۱۰۰ روی گوشه اسکناس اصل با تغییر زاویه دید، بین رنگ سبز و مسی نوسان می‌کند و ریزنوشته‌های اطراف تصویر بنجامین فرانکلین کاملاً خوانا هستند. در نسخه‌های جعلی، این جزئیات اغلب کیفیت لازم را ندارند. استفاده از نور UV یکی از سریع‌ترین روش‌ها برای بررسی نخ امنیتی محسوب می‌شود.

کشفیات نهادهای رسمی و ابعاد سازمان‌یافته جعل

در ماه‌های اخیر، نهادهای رسمی به‌ویژه نیروی انتظامی چندین محموله بزرگ دلار جعلی را کشف و ضبط کرده‌اند. بسته‌هایی شامل هزاران اسکناس جعلی نشان می‌دهد که موضوع صرفاً به موارد پراکنده محدود نیست و شبکه‌های سازمان‌یافته در پشت این موج فعال هستند.

این کشفیات حاکی از آن است که موج فعلی جعل دلار آبی بخشی از یک زنجیره حرفه‌ای و ادامه‌دار است که حساسیت فعالان بازار را به‌طور جدی افزایش داده است.

ریسک بالاتر برای صرافی‌ها و مراکز پرمعامله

صرافی‌های شلوغ و مراکز پرمعامله بیشترین فشار را متحمل می‌شوند. افزایش اسکناس‌های جعلی باعث شده ساعت‌ها صرف بررسی دقیق پول نقد شود و حساسیت نسبت به پذیرش دلار بالا برود.

تجربه‌های گذشته نشان داده برخی اسکناس‌های جعلی حتی به خارج از کشور منتقل شده و بعداً جعلی بودن آن‌ها مشخص شده است. با موج جدید، این ریسک دیگر محدود به چند فعال خاص نیست و کل بازار نقدی را درگیر کرده است.

راهکارهای عملی برای کاهش ریسک معامله

کارشناسان بازار ارز توصیه می‌کنند در معاملات با مبالغ بالا، اسکناس‌ها حتماً زیر نور بررسی و بافت آن‌ها لمس شود. استفاده از دستگاه‌های UV کوچک می‌تواند نقش مؤثری در جلوگیری از ورود اسکناس‌های جعلی به چرخه معاملات داشته باشد.

در صورت مشاهده هر اسکناس مشکوک، باید از خرج کردن آن خودداری و موضوع به پلیس یا صرافی‌های معتبر اطلاع داده شود. در شرایط فعلی، دقت و حساسیت مهم‌ترین ابزار جلوگیری از زیان‌های احتمالی است.

اگر می‌خواهید این دردسرها را پشت سر بگذارید، کافی است به راحتی خرید تتر یعنی دلار دیجیتال را جایگزین کنید.

سؤالات متداول

۱. دلار آبی جعلی چیست و چرا تشخیص آن سخت شده است؟

دلار آبی جعلی به اسکناس‌های صد دلاری طرح جدید گفته می‌شود که با استفاده از فناوری‌های پیشرفته چاپ تولید شده‌اند. شباهت ظاهری بسیار زیاد به نسخه اصل باعث شده تشخیص آن‌ها بدون ابزار تخصصی یا تجربه کافی، دشوار باشد.

۲. مهم‌ترین نشانه‌های تشخیص دلار آبی اصل از جعلی چیست؟

نحوه حرکت نوار آبی، تغییر رنگ عدد ۱۰۰ با تغییر زاویه دید، کیفیت ریزنوشته‌ها و واکنش اسکناس به نور UV از مهم‌ترین نشانه‌های تشخیص هستند. تفاوت بافت کاغذ نیز نقش کلیدی دارد.

۳. آیا فقط صراف‌ها در معرض خطر اسکناس جعلی هستند؟

خیر. هر فردی که با معاملات نقدی دلار سروکار دارد، در معرض این ریسک قرار دارد. با این حال، صراف‌ها و مراکز پرمعامله به دلیل حجم بالای تراکنش‌ها، بیشتر آسیب می‌بینند.

۴. در صورت دریافت اسکناس مشکوک چه اقدامی باید انجام داد؟

در صورت مشاهده اسکناس مشکوک، نباید آن را وارد چرخه معاملات کرد. بهترین اقدام، اطلاع دادن به صرافی‌های معتبر یا نیروی انتظامی و خودداری از خرج کردن اسکناس است تا از زیان‌های بعدی جلوگیری شود.