چرا طلا در سال ۲۰۲۵ از بیت کوین پیشی گرفت؟

از زمان راه‌اندازی صندوق‌های ETF اسپات بیت‌ کوین در اوایل سال ۲۰۲۴، بسیاری انتظار داشتند که پادشاه ارزهای دیجیتال وارد یک رالی بی‌وقفه شود. اما واقعیت بازار داستان متفاوتی را روایت می‌کند. در حالی که بیت کوین از زمان عرضهٔ ETFها حدود ۱۲ درصد کاهش یافته، طلا در همین بازه زمانی ۵۸ درصد رشد کرده است.

چرا فلز زرد همچنان برندهٔ میدان است؟ مارک کانرز، استراتژیست ارشد Risk Dimensions و مدیر سابق Credit Suisse، پاسخ می‌دهد: «بیت کوین هنوز خیلی جوان است.»

۱. اعتماد و زیرساخت: طلا برنده است

به گفتهٔ کانرز، خریداران اصلی که در مقیاس جهانی تأثیرگذارند مانند بانک‌های مرکزی و صندوق‌های ثروت ملی، همچنان طلا را ترجیح می‌دهند.

• زیرساخت آماده: طلا قرن‌هاست که در سیستم مالی جا افتاده است. بانک‌های مرکزی حساب‌های طلا دارند و از آن برای تسویهٔ تجارت بین‌المللی (مانند نفت) استفاده می‌کنند.
• چالش بیت کوین: بیت کوین هنوز خارج از این سیستم است. کانرز می‌گوید: «این موسسات هنوز به مرحله‌ای نرسیده‌اند که زنگ بزنند و بگویند: آیا می‌توانم یک کیف پول بیت کوین داشته باشم؟»

این تفاوت زمانی آشکارتر می‌شود که می‌بینیم کشورهای گروه BRICS (چین، هند، روسیه) با شتاب در حال انباشت طلا هستند و حتی از آن برای تسویهٔ معاملات نفتی استفاده می‌کنند؛ نقشی که بیت کوین هنوز نتوانسته ایفا کند.

۲. بحران نقدینگی، نه احساسات

کانرز معتقد است سقوط ۳۰ درصدی اخیر بیت کوین (از اوج ژوئیه)، ناشی از تغییر احساسات نیست، بلکه نتیجهٔ یک فشار نقدینگی (Liquidity Squeeze) جهانی است.

• نقش خزانه‌داری آمریکا: در طول تعطیلی دولت آمریکا، ترازنامهٔ خزانه‌داری از ۶۰۰ میلیارد دلار به ۱ تریلیون دلار افزایش یافت. وقتی دولت خرج نمی‌کند، نقدینگی در سیستم کم می‌شود.
• حساسیت بیت کوین: بیت کوین به دلیل ساختار اهرمی‌اش (به‌ویژه در آسیا)، نسبت به نقدینگی بسیار حساس‌تر از طلا است و در زمان خشک شدن نقدینگی، درد بیشتری را متحمل می‌شود.

جدول مقایسه: طلا در برابر بیت کوین (۲۰۲۵)

آینده چه خواهد شد؟

با وجود عملکرد ضعیف فعلی، کانرز معتقد است که این وضعیت دائمی نیست. اگر دولت آمریکا دوباره شروع به تزریق پول از طریق انتشار اوراق قرضه کند، نقدینگی باز خواهد گشت. همچنین، با کاهش اعتماد به ارزهای فیات، جذابیت بیت کوین به عنوان یک دارایی خنثی رشد خواهد کرد.

اما او هشدار می‌دهد:

«آن‌ها (موسسات بزرگ) سکه نمی‌اندازند که بین طلا و بیت کوین یکی را انتخاب کنند. آن‌ها چیزی را انتخاب می‌کنند که با دستورالعمل‌هایشان سازگار باشد. و طلا سازگار است؛ بیت کوین هنوز نه.»

پرسش‌های متداول (FAQ)

۱. چرا با وجود ETFها، بیت کوین از طلا عقب افتاده است؟

زیرا خریداران بزرگ و اصلی جهان (مانند بانک‌های مرکزی) هنوز زیرساخت و اعتماد لازم برای جایگزینی طلا با بیت کوین را ندارند. طلا همچنان ابزار اصلی ذخیرهٔ ارزش و تجارت بین‌المللی برای آن‌هاست.

۲. آیا سقوط اخیر بیت کوین به معنای پایان بازار صعودی است؟

به گفتهٔ مارک کانرز، این سقوط بیشتر ناشی از کمبود نقدینگی (به دلیل سیاست‌های خزانه‌داری آمریکا) است تا از بین رفتن علاقهٔ سرمایه‌گذاران. با بازگشت نقدینگی، احتمال بهبود قیمت وجود دارد.

۳. چه زمانی بیت کوین می‌تواند رقیب واقعی طلا شود؟

این فرآیند زمان‌بر است. بیت کوین برای تبدیل شدن به یک دارایی ذخیرهٔ جهانی، نیاز به ایجاد زیرساخت‌های اعتماد و پذیرش در سطح تجارت بین‌الملل دارد که ممکن است سال‌ها طول بکشد.