چرا بازار بورس قرمز شد؟ ۶ بهمن

بازار سرمایه ایران در دو روز گذشته شاهد افت قابل توجهی بود که در آن شاخص کل بیش از ۲۰۰ هزار واحد کاهش یافت. این کاهش، شاخص کل را به کانال ۴ میلیون و ۲۰۰ هزار واحد رساند. این تحولات در بازار سرمایه موجب شد تا کارشناسان به تحلیل دلایل این تغییرات بپردازند و عوامل مختلفی را برای این افت مطرح کنند.

دلایل افت شاخص کل

۱. اصلاح طبیعی پس از رشد شارپی

یکی از دلایل اصلی این افت، اصلاح طبیعی بازار بعد از رشد چشمگیر شاخص کل در ماه‌های گذشته است. در حدود پنج ماه گذشته، شاخص کل بورس با رشد نزدیک به ۸۰ درصد روبرو شد که بسیاری از تحلیلگران آن را رشد شارپی می‌دانند.

از آنجا که چنین رشدهایی معمولاً با اصلاح‌های کوتاه‌مدت همراه هستند، این افت اخیر نیز در راستای یک اصلاح تکنیکال و طبیعی به شمار می‌رود.

بسیاری از کارشناسان بر این باورند که برای ادامه رشد بازار و فتح قله‌های جدید، اصلاح شاخص کل تا محدوده ۴ میلیون واحد ضروری است. این اصلاح می‌تواند به معنی کاهش ۶ درصدی دیگر در ارتفاع شاخص کل باشد.

بنابراین، اگرچه بازار در حال حاضر در یک مسیر نزولی قرار گرفته است، اما این وضعیت ممکن است تنها به عنوان یک توقف برای تنظیم مجدد و آماده‌سازی برای رشد‌های آینده باشد.

۲. اثر تهدیدات سیاسی و تحولات بین‌المللی

در کنار دلایل فنی، برخی کارشناسان افت بازار سرمایه را به تحولات سیاسی و تهدیدات بین‌المللی گره می‌زنند. تهدیدات دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در خصوص احتمال ایجاد تنش و اشاره به حضور نیروهای نظامی در خلیج فارس، موجب ایجاد نگرانی در بازار سرمایه شد.

در این شرایط، پول‌های هوشمند (سرمایه‌گذاران بزرگ و حرفه‌ای) با احتیاط بیشتری عمل می‌کنند و ترجیح می‌دهند تا زمان مشخص شدن اوضاع سیاسی و نظامی، از سرمایه‌گذاری در بازارهای پرریسک خودداری کنند.

در این وضعیت، سرمایه‌گذاران به سمت بازارهایی امن‌تر مانند صندوق‌های طلا و درآمد ثابت حرکت می‌کنند.

۳. فشارهای مالی ناشی از تامین مالی دولت

عامل دیگر کاهش شدید شاخص کل، فشار مالی وارده از سوی دولت برای تامین منابع مالی خود از طریق بازار سرمایه است. دولت ایران برای تأمین بودجه خود، مجبور به انتشار اوراق بدهی است. تا پایان سال جاری، دولت باید نزدیک به ۸۸۰ همت اوراق منتشر کند که این خود فشار زیادی به بازار سرمایه وارد کرده است.

در ماه دی، دولت توانسته است حدود ۶۵ همت اوراق را از بازار سرمایه تأمین کند و این در حالی است که در مجموع تنها ۵۳۳ همت از اوراق خود را در طول سال منتشر کرده است.

برای جبران این کمبود، دولت باید در دو ماه آینده بیش از ۳۴۷ همت اوراق جدید منتشر کند. این امر فشار زیادی به بانک‌ها و شرکت‌های تامین سرمایه وارد می‌کند که باید اوراق جدید را خریداری کرده و نقدینگی لازم را تأمین کنند. به این ترتیب، احتمالاً این شرکت‌ها مجبور به فروش سهم‌های خود در بازار خواهند شد تا بتوانند به خرید این اوراق بپردازند. این عامل می‌تواند یکی از دلایل عمده برای افت شدید شاخص کل در روزهای اخیر باشد.

چشم‌انداز بازار سرمایه

با توجه به عوامل فوق، به نظر می‌رسد که روند نزولی بازار سرمایه در کوتاه‌مدت ادامه‌دار باشد. در حالی که رشد ۵ ماه گذشته بورس چشمگیر بود، اما فشارهای مالی و تهدیدات سیاسی و نظامی ممکن است مانع از ادامه این رشد شوند. از طرفی، اصلاح بازار به محدوده ۴ میلیون واحد می‌تواند فرصتی برای تنظیم و آماده‌سازی بازار برای رشدهای بعدی باشد.

اگرچه نمی‌توان به طور قطعی پیش‌بینی کرد که بازار به چه سمتی حرکت خواهد کرد، اما به نظر می‌رسد که در کوتاه‌مدت، شاهد نوسانات و اصلاحات بیشتری در بازار خواهیم بود. سرمایه‌گذاران باید با دقت بیشتری به شرایط بازار و تحولات سیاسی و اقتصادی توجه داشته باشند و با استراتژی‌های مناسب از نوسانات بازار استفاده کنند.

سوالات متداول

۱. چرا شاخص کل بورس در دو روز گذشته افت کرد؟

شاخص کل بورس به دلیل عوامل مختلفی از جمله اصلاح طبیعی بازار پس از رشدهای زیاد، تهدیدات سیاسی و فشارهای مالی ناشی از تامین مالی دولت افت کرده است.

۲. آیا بازار سرمایه هنوز هم برای سرمایه‌گذاری جذاب است؟

بازار سرمایه همچنان برای سرمایه‌گذاران بلندمدت جذاب است، اما در کوتاه‌مدت ممکن است نوسانات زیادی داشته باشد. توصیه می‌شود که قبل از سرمایه‌گذاری، وضعیت بازار و عوامل سیاسی و اقتصادی را به دقت بررسی کنید.

3. ۳. چرا دولت باید از بازار سرمایه اوراق منتشر کند؟

دولت برای تأمین منابع مالی خود، مجبور به انتشار اوراق بدهی است. این اقدام به ویژه در شرایطی که نیاز به تأمین بودجه برای پروژه‌های مختلف دارد، ضروری است. انتشار اوراق می‌تواند فشار زیادی به بازار سرمایه وارد کند و موجب نوسانات در آن شود.